GIỚI RĂN CŨ – MỚI: GIỐNG và KHÁC Như Thế Nào?

“Thầy ban cho anh em một điều răn MỚI là anh em hãy yêu thương nhau; anh em hãy yêu thương nhau NHƯ Thầy đã yêu thương anh em” (Ga 13: 34)

Yêu thương là cái gì đó cũ rích. Cũ rích vì yêu thương hay tình yêu là cái gì đó gắn liền với sự hiện hữu của con người. Tình yêu tồn tại cùng với con người từ thủa xa xăm nào đó và sẽ song hành cho đến mãi về sau. Có con người hiện hữu là có tình yêu. Do vậy, không phải đợi đến mãi Chúa Giêsu xuống trần gian này cách đây mới chừng 2000 năm thì tình yêu mới hiện hữu. Tuy nhiên, Chúa Giêsu khi nói về tình yêu, về yêu thương thì Ngài bảo: “Thầy ban cho anh em một điều răn MỚI là anh em hãy yêu thương nhau; anh em hãy yêu thương nhau NHƯ Thầy đã yêu thương anh em” (Ga 13: 34). Tình yêu của Chúa Giêsu là một thứ tình yêu mới. Ta hiểu thế nào về thứ Tình Yêu MỚI này của Chúa Giêsu?

Khi nói đến một cái gì là MỚI thì ngầm hiểu nó được so sánh với cái CŨ. Giới răn MỚI và CŨ về tình yêu ở đây khác nhau thế nào? Để trả lời cho câu hỏi này, ta tìm hiểu sự khác biết về các CHỦ THỂ (subject) và các KHÁCH THỂ hay ĐỐI TƯỢNG (objects) giữa giới răn CŨ và MỚI.

+ CHỦ THỂ (subject) của giới răn CŨ: Trong Cựu Ước và trong tình yêu tự nhiện, chủ thể chính là TÔI, ngôi thứ nhất: “hãy yêu thương người khác như yêu thương CHÍNH MÌNH” hay “muốn người khác đối xử với tôi như thế nào, thì trước hết tôi hãy đối xử với họ như vậy.” Tôi là chủ thể. Tôi là thước đo cho mọi thứ tình cảm: yêu, ghét.

+ CHỦ THỂ (subject) của giới răn MỚI: Tuy nhiên, giới răn MỚI thì tôi vẫn là chủ thể, nhưng chủ thể tôi này được mời gọi rập theo tình yêu của Giêsu. Tình yêu ấy là: “hãy yêu thương nhau NHƯ Thầy đã yêu thương anh em” (Ga 13: 34). Chúa Giêsu trở thành tiêu chuẩn, trở thành thước đo cho tình yêu của tôi. Tình yêu của tôi bắt chước tình yêu mà Chúa Giêsu đã làm. Tình yêu của Chúa Giêsu trở thành khuân mẫu cho tôi noi theo.

Khi chủ thể thay đổi thì cũng kéo theo đối tượng cũng đổi thay giữa giới răn MỚI và CŨ:

+ ĐỐI TƯỢNG của giới răn CŨ: vì chủ thể của giới răn CŨ là TÔI và cái tôi tự nhiên của tôi là “hãy yêu thương đồng loại, và hãy ghét kẻ thù” (Mt 5: 43). Luật của công bằng giao hoán: có đi có lại. Đối tượng của giới răn cũ có GIỚI HẠN, có loại trừ: yêu những người yêu mình.

+ ĐỐI TƯỢNG của giới răn MỚI: Vì chủ thể vẫn là tôi, nhưng được mời gọi theo cách thức MỚI của CHÚA GIÊSU: “hãy yêu thương kẻ thù, và cầu nguyện cho những người ngược đãi anh em” (Mt 5: 44). Đối tương yêu thương của giới răn MỚI là HẾT MỌI NGƯỜI, không loại trừ ai. Yêu thương không dựa trên tiêu chí, tiêu chuẩn nào từ đối tượng. Ta phải yêu thương hết mọi người, vì Chúa Giêsu đã yêu thương hết mọi người. Thiên Chúa không loại trừ, nếu Ngài loại trừ thì tôi đã bị loại trừ lâu rồi. Vì Ngài không loại trừ tôi, cũng không loại trừ ai, đối tượng của Ngài là hết mọi người, thì đến lân tôi cũng thế: không được loại trừ ai, mà phải yêu thương hết mọi người.

Làm thế nào để SỐNG giới RĂN MỚI?

Yêu thương hết mọi người, và không loại trừa ai, hay cụ thể: “hãy yêu thương kẻ thù, và cầu nguyện cho những người ngược đãi anh em” (Mt 5: 44) luôn là một thách đố, nếu không nói là KHÔNG THỂ, là ẢO TƯỞNG theo bản chất tự nhiên của con người. Nếu hiện thời ta chưa thể yêu thương hết mọi người đươc thì xin cho chúng ta ĐỪNG HẬN THÙ, ĐỪNG LOẠI TRỪ ai (nghĩa là ta cố gắng được 50% đòi buộc của giới răn MỚI). Ta chưa thực thi được HÀNH VI yêu thương thì ít ra cũng KHÔNG THỰC THI HÀNH VI gây tổn hại cho mình (và người khác). Ta chưa yêu được kẻ thù thì cũng ĐỪNG để chính ta bị THÙ HẬN thống trị, ám ảnh, bủa vây. Kinh nghiệm đời thường cho ta thấy rằng ta mất ăn mất ngủ, bị suy sụp đời sống KHÔNG phải vì CHƯA THA THỨ, mà ta bị SUY SỤP vì bị ÁM ẢNH BỞI KẺ THÙ. Đời sống của ta không tràn ngập yêu thương của Thiên Chúa mà bị đè nặng, bủa vây bởi sự hận thù mà ta mang trong lòng. Ta không sống bởi Tình Yêu của Thiên Chúa mà sống do lòng hận thù. Ta không để tình yêu thương của Thiên Chúa thống trị mà để cho Hận Thù nhấn chìm đời ta.

Vậy, nếu CHƯA yêu thương kẻ thù được, CHƯA yêu thương hết mọi người được thì chí ít, ta cũng PHẢI cố gắng sống mà không bị kẻ thù ÁM ẢNH, không để kẻ thù làm tổn thương ta. Để không bị kẻ thù ám ảnh ngày đêm, một cách đơn giản và hữu hiệu là THAY THẾ hận thù trong tâm trí ta bằng yêu thương của Thiên Chúa. Xin Thiên Chúa ngự trị vào trong tâm hồn ta để chính Ngài đẩy lui những ám ảnh hận thù trong tâm hồn ta và THAY THẾ bằng sự bình an của Ngài. Khi đó, ta sống bằng sự bình an của Thiên Chúa chứ không phải bằng sự hận thù. Đời sống của ta là tình yêu của Thiên Chúa chứ không phải hận thù. Đời sống ta được nuôi dưỡng bằng bình an chứ không phải bằng ám ảnh của thù hận.

Cùng Suy Nghĩ và Hành Động: Hiện tại tôi có bị ám ảnh vì những kẻ thù mà giờ đây tôi không biết họ còn sống hay đã chết, tôi không biết họ hiện tại ra sao, nhưng lại luôn bị vật vã, giày vò vì lời nói, hành vi của họ cách đây nhiều năm không? Thay vì bị ám ảnh bởi họ đã chiếm hết tâm trí tôi, tôi có muốn THAY THẾ ám ảnh đó bằng bình an, bằng sức sống của Thiên Chúa không? Đâu là cách cụ thể trong đời sống của tôi để thay thế hận thù bằng yêu thương của Thiên Chua? Ví dụ như: ít nói ít bàn tán về kẻ thù chẳng hạn…

Số 149: Thức Ăn Nhanh cho Tâm Hồn (The Fast Food for The Soul)

by Fr. Quảng Trần, C.Ss.R., on Monday of May 17, 2019

@ [Về TÁC QUYỀN: Với ý thức: “anh em đã được lãnh nhận như không thì hãy trao ban như không” (Mt 10: 8). Quý vị được TỰ DO (free) CHIA SẺ (share), SAO CHÉP (copy) những bài THỨC ĂN NHANH CHO TÂM HỒN của Linh Mục Quảng Trần, C.Ss.R., NHƯNG Trừ Trường Hợp LIÊN QUAN TỚI TIỀN, KINH DOANH và cắt xén bài viết PHẢI được sự đồng ý của tác giả.]