Ngưu tầm ngưu, mã tầm mã

“Nếu thế gian ghét anh em, anh em hãy biết rằng nó đã ghét Thầy trước. Giả như anh em thuộc về thế gian, thì thế gian đã yêu thích cái gì là của nó.” (Ga 15: 18-9)

Trong cuốn Đạo Đức Học Nicomachean của mình, Aristotle đã giải thích rằng có cấp độ trong tình bạn: tình bạn vì lợi ích (useful), tình bạn vì vui thú (pleasant), và tình bạn vì đức hạnh (virtue/excellence). Tuy nhiên, cả ba mức độ tình bạn này đều được xây dựng bởi một định nghĩa chung. Tình bạn hình thành vì có “một sự tương hợp nào đấy về sự giống nhau giữa những con người. Hình thành tình bạn vì có những điểm giống như nhau, tương đồng… nên mới có thành ngữ ‘ngưu tầm ngưu, mã tầm mã’ (like to like)” (Book VIII, 1. 30-4 hoặc 1155a).

Ở đây không tìm hiểu, phân tích ba cấp độ của tình bạn, nhưng chỉ nhìn tình bạn vì tìm thấy những điểm giống nhau: cùng sở thích, cùng những khoái khẩu, cùng những đam mê… Làm bạn với nhau vì có những điểm giống nhau. Vậy, một khi bị GHÉT xảy đến thì điều này giả thiết vì KHÔNG có những điểm giống nhau. Chúa Giêsu nói với các môn đệ “nếu thế gian GHÉT anh em, anh em hãy biết rằng nó đã GHÉT thầy.”

Tại sao thế gian GHÉT anh em? Thưa “giả như anh em thuộc về thế gian, thì thế gian đã yêu thích cái gì là của nó. Nhưng vì anh em không thuộc thế gian… nên thế gian GHÉT anh em” (Ga 15: 19). Thế gian không làm bạn với chúng ta, vì chúng ta không thuộc về chúng, không có những điểm giống như chúng, không tương tự như chúng, không toa rập theo đường lối của chúng…

Trong cuộc sống thường ngày, chúng ta cần thận trọng, để ý đến việc người ta GHÉT ta vì lý do gì?

Nếu người ta GHÉT chúng ta vì chúng ta thuộc về Đức Kitô, mà Đức Kitô là ánh sáng thì bóng tối GHÉT ánh sáng là điều dễ hiểu. Họ GHÉT chúng ta vì chúng ta HƠN NGƯỜI:

sống ngay thẳng trong một xã hội gian dối,

sống chân chính trong những lừa đảo,

sống tha thứ giữa những hận thù…

thì ta bị những kẻ gian dối GHÉT là chuyện dễ hiểu.

Ghét vì lối sống của họ tự nhiên bị lối sống của ta lên án.

Ghen ghét vì đố kỵ!

Ghét vì lối sống của ta tố cáo lối sống của họ.

Nếu bị GHÉT vì ta HƠN NGƯỜI thì lập trường của ta là: “chó sủa mặc chó, người lữ hành vẫn đi…”

Tuy nhiên, nhiều khi họ GHÉT chúng ta không phải vì chúng ta HƠN NGƯỜI, mà vì chúng ta KHÁC NGƯỜI, KHÔN LỎI. Nếu bị GHÉT vì lý do KHÁC NGƯỜI (khác người ở đây là một lối sống lập dị, không hợp lý, không bình thường…) và KHÔN LỎI thì chúng ta cần phải xem xét lại lối sống, hành vi của mình.

Mấy tuần này chiến tranh thương mại giữa một cường quốc kinh tế đã ổn định và một cường quốc đang nổi: Mỹ – Trung, đã đang diễn ra hết sức căng thẳng. Chiến tranh này theo nhiều nhà phân tích còn nguy hiểm, và gây thiệt hại cho người dân nhiều hơn chiến tranh lạnh giữa Hoa Kỳ và Liên Xô mấy chục năm về trước. Thắng thua khó lường! Thiệt hại cũng không tính trước được!

Người viết không khảo sát, bàn luận liên quan tới chính trị, kinh tế của cuộc chiến tranh này, nhưng chỉ đưa ra một trong những lý do đưa tới cuộc chiến tranh này, mà phía Mỹ đưa ra, là Trung Cộng “ăn sổi ở thì, KHÔN LỎI, đi lấy thành quả sáng tạo về công nghệ khoa học, kỹ thuật… của các nước khác hầu làm lợi cho mình mà không tốn công sức…” Thế nên, nhiều nước, nhiều người trên khắp thế giới, không thích, nếu không muốn nói là GHÉT chính sách, chiến lược của Trung Cộng vì KHÔN LỎI. Dùng mọi thủ đoạn, phương tiện để đạt được mục đích. GHÉT vì anh KHÔN LỎI, THỦ ĐOẠN chứ không phải vì anh HƠN NGƯỜI.

Cùng Suy Nghĩ và Hành Động: Lối sống của tôi đang bị GHÉT vì tôi HƠN NGƯƠI hay KHÁC NGƯỜI và KHÔN LỎI? Tôi đã khi nào cảm thấy mình bị GHÉT vì dám sống theo GIỚI RĂN của Thiên Chúa chưa? Ví dụ: không gian tham, không làm chứng gian… Tôi cảm thấy thế nào khi phải đối diện với những kẻ sống KHÁC NGƯỜI và KHÔN LỎI? Tôi có đối sách nào đối với những kẻ thủ đoạn, khôn lỏi để làm lợi cho họ? Những người khôn lỏi đáng thương hay đáng trách?

Số 150: Thức Ăn Nhanh cho Tâm Hồn (The Fast Food for The Soul) by Fr. Quảng Trần, C.Ss.R., on Monday of May 27, 2019

@ [Về TÁC QUYỀN: Với ý thức: “anh em đã được lãnh nhận như không thì hãy trao ban như không” (Mt 10: 8). Quý vị được TỰ DO (free) CHIA SẺ (share), SAO CHÉP (copy) những bàiTHỨC ĂN NHANH CHO TÂM HỒN của Linh Mục Quảng Trần, C.Ss.R.NHƯNG Trừ Trường Hợp LIÊN QUAN TỚI TIỀN, KINH DOANH và cắt xén bài viết PHẢI được sự đồng ý của tác giả.]